{"id":11954,"date":"2026-05-21T01:47:53","date_gmt":"2026-05-20T23:47:53","guid":{"rendered":"https:\/\/ceresio5valli.it\/?p=11954"},"modified":"2026-05-21T15:52:57","modified_gmt":"2026-05-21T13:52:57","slug":"pellegrino-tibaldi-affreschi-ritrovati-claino-valle-intelvi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ceresio5valli.it\/nl\/pellegrino-tibaldi-affreschi-ritrovati-claino-valle-intelvi\/","title":{"rendered":"Pellegrino Tibaldi in Claino: de frescocyclus ontdekt in de kerk van San Vincenzo Martire"},"content":{"rendered":"

Augustus 2022. Terwijl de restauratie van de beschilderde gevel in volle gang is.<\/strong>, Dr. Ilaria Bruno<\/strong>, een ambtenaar van de Inspectie voor Archeologie, Schone Kunsten en Landschap van de metropool Milaan, stelt een reeks onderzoekende essays samen over de drie spiegels van de pastorie van de Kerk van San Vincenzo Martire in Claino<\/strong>. Al decennialang zijn de muren achter en aan de zijkanten van het hoogaltaar bedekt met een afwasbare gele temperaverf die op marmer lijkt, aangebracht in de jaren zestig. Niemand weet precies wat eronder schuilgaat.<\/p>\n\n\n\n

Een paar millimeter weghalen is genoeg om de verrassing te laten ontploffen. Onder de doffe laag verschijnt een gezicht, dan een andere figuur, en vervolgens een hand die naar de hemel wordt geheven. Ze zijn 16e-eeuwse fresco's van uitzonderlijke kwaliteit<\/strong>Een kruisiging in het midden, twee sc\u00e8nes van het martelaarschap van Sint Vincent van Zaragoza aan de zijkanten, figuren van Michelangelo's meesterwerk die nog steeds hun oorspronkelijke kleurstelling uitstralen. De eerste hypotheses over de toeschrijving begonnen vrijwel onmiddellijk de ronde te doen. De restaurateur staat aan het hoofd van het delicate werk van desciabo, dat millimeter voor millimeter nauwkeurig wordt uitgevoerd om te voorkomen dat ook maar \u00e9\u00e9n laag van de oorspronkelijke kleur verloren gaat. Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

In Juni 2023<\/strong>, op de conferentie \u201c"Mani\u00ebrisme in de Intelvi-vallei en de kunstenaars van het merengebied tussen de 16e en 17e eeuw"\u201d<\/em> De cyclus, die plaatsvindt in San Fedele d'Intelvi en georganiseerd wordt door APPACuVI, wordt toegeschreven aan Pellegrino Pellegrini bekend als Tibaldi<\/a><\/strong> (Puria di Valsolda, 1527 \u2013 Milaan, 1596). Twee jaar later, in November 2025<\/strong>, De toeschrijving is geformaliseerd in een wetenschappelijk boek door prof. Andrea Spiriti<\/strong>, hoogleraar moderne kunstgeschiedenis aan de Universiteit van Insubria. En daarmee treedt Claino \u2013 een dorp met vijfhonderd inwoners dat uitkijkt over het Ceresiomeer \u2013 officieel toe tot de kring van grote Lombardische renaissancekunst, naast Bologna, Lodi en het Escorial van Filips II van Spanje.<\/p>\n\n\n\n

\u201cEen van de meest subtiele schilders van het zestiende-eeuwse Europa.\u201d<\/em><\/p>Federico Zeri, over Pellegrino Tibaldi<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

\"La\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Het beeld van de jonge Johannes de Evangelist met opgeheven arm, gefotografeerd tijdens de restauratie: de Michelangelo-achtige draaiing van het lichaam en de nog aanwezige witkalk aan de basis. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

De toeschrijving: een Tibaldi uit zijn volwassenheid.<\/h2>\n\n\n\n

Het boek is ondertekend door Geesten<\/strong> \u2014 Pellegrino Tibaldi. De fresco's ontdekt in Claino<\/em>, uitgegeven door APPACuVI onder auspici\u00ebn van de Universiteit van Insubria \u2014 stelt een voor precieze datering: circa 1585<\/strong>, tijdens een terugkeer van Tibaldi naar Puria in de periode na de dood van Karel Borromeo<\/a> (1584) en vlak voor zijn vertrek naar Spanje in 1588. Een chronologische plaatsing die gebaseerd is op documentaire elementen - Tibaldi wordt tussen 1563 en 1566 meerdere malen in Puria gedocumenteerd en keerde regelmatig terug naar zijn geboortedorp - en op specifieke iconografische vergelijkingen met twee andere schildercycli van de meester: de De kapel van de Passie in de kerk van San Cristoforo in Lodi.<\/strong> en de fresco's van de Klooster van de Evangelisten in het Koninklijk Klooster van El Escorial<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Het boek werd gepresenteerd op 17 november 2025, in de Grote Zaal van het Klooster van Sant'Abbondio in Como<\/strong>. Naast prof. Geesten<\/strong>, Dr. Ilaria Bruno<\/strong>, Prof. Umberto Piarulli<\/strong> (vice-rector van de universiteit), Marco Ausenda<\/strong> (APPACuVI-voorzitter), de restaurateur Servettenmaker<\/strong> en de architecten Grossi<\/strong> e Cioni Mori<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\"Veduta\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Overzichtsfoto in hoge resolutie van het priesterkoor met het hoogaltaar en de drie fresco's van Tibaldi. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Het werk: drie spiegels, een iconografisch programma<\/h2>\n\n\n\n

De ambtstermijn van de presbyterie beslaat... drie grote spiegels, omlijst door stucwerk.<\/strong>: een van 3,60 \u00d7 1,60 meter<\/strong> achter het hoofdaltaar, twee van 2,00 \u00d7 1,60 meter<\/strong> aan de zijkanten. Elk paneel is beschilderd met een krachtige, Michelangelo-achtige mani\u00ebristische pathos.<\/p>\n\n\n\n

Het centrale paneel: de kruisiging<\/h3>\n\n\n\n

In het midden staat een Kruisiging<\/strong>, waarvan het hoofd met de witte sluier van de Maagd die bidt<\/strong> \u2014 van onberispelijke iconografie, volgens de traditie van de "Witte Madonna" \u2014 en de leeuwenkop van Johannes de Evangelist<\/strong>, Naast het spoor van het gebeeldhouwde kruisbeeld dat de sc\u00e8ne domineerde, zou dit laatste kunnen overeenkomen met het houten kruisbeeld in de late Michelangelo-stijl dat nu bewaard wordt in de rechterkapel van dezelfde kerk, volgens de hypothese die is voorgesteld door Geesten<\/strong>. Boven de hoofden van Maria en Johannes zijn ook twee engelenfiguren te zien, die nog steeds bedekt zijn met zeer dikke lagen gips.<\/p>\n\n\n\n

\"Riquadro\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Het complete centrale paneel van het priesterkoor: de Kruisiging met de biddende Maagd Maria en Johannes de Evangelist, omlijst door stucwerk. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n\n
\n\n
\"Particolare\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Detail van het gezicht van de gekruisigde Christus, zichtbaar gemaakt tijdens de restauratie in het centrale paneel. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n
\"La\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
De biddende Maagd verschijnt tijdens het afscheren van de twintigste-eeuwse sluier: de gele schaduw is nog steeds zichtbaar rondom de figuur. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n\n\n

De visuele isolatie van de twee figuren verwijst duidelijk naar het Evangelie van Johannes (19, 25-27), waarin de apostel wordt erkend als de vermeende broer van Christus en de vermeende zoon van Maria.<\/p>\n\n\n\n

De twee zijpanelen: het martelaarschap van Sint Vincentius<\/h3>\n\n\n\n

Aan weerszijden van de kruisiging zijn de twee sc\u00e8nes van het martelaarschap van afgebeeld. Sint Vincent van Zaragoza<\/strong>, de beschermheilige van de kerk. De iconografie volgt de traditie die in de 13e eeuw werd geconsolideerd door Gouden Legende<\/em> door Iacopo da Varazze: Vincenzo, aartsdiaken van Zaragoza, werd tijdens de vervolging van Diocletianus in 304 n.Chr. onderworpen aan de marteling die was bevolen door prefect Daciano.<\/p>\n\n\n\n

In het linkerpaneel<\/strong> De heilige hangt aan de baar terwijl hij met ijzeren haken wordt gevild. Rechts verschijnt de figuur van Daciano te paard; Vincenzo's blik is naar boven gericht met de onverschilligheid voor de pijn die hem in de hagiografie wordt toegeschreven.<\/p>\n\n\n\n

\n\n
\n\n
\"Riquadro\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Het gehele linkerpaneel: het martelaarschap van Sint Vincentius aan de schildersezel met ijzeren haken en Dacianus te paard. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n
\"Saggio\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Reinigingstest op het linkerpaneel: Daciano's paard en de twee beulen komen weer tevoorschijn uit de mist die de rest van de sc\u00e8ne nog bedekt. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n\n\n

In het rechterpaneel<\/strong> Vincenzo ligt op het rooster, maar heft zijn hoofd en rechterhand naar de hemel, omringd door de menigte. De twee beulen op de voorgrond aan de zijkanten zijn bijzonder opvallend: de beul aan de linkerkant, in het bijzonder, is direct afgeleid \u2014 volgens de analyse van Geesten<\/strong> - van de Kruisiging van Sint Petrus<\/strong> geschilderd door Michelangelo voor de Pauline Kapel<\/a> in het Vaticaan.<\/p>\n\n\n\n

\n\n
\n\n
\"Riquadro\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Het gehele rechterpaneel: het martelaarschap van Sint Vincentius op het rooster, omringd door een menigte, met de beulen op de voorgrond. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n
\"Particolare\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Detail van de beul in het rechterpaneel van het tweede martelaarschap. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n\n\n

De iconografische combinatie - Christus gekruisigd in het midden, de martelaar als zijn getuige aan de zijkanten - vormt een samenhangend theologisch programma: Vincenzo als imitator Christi<\/em>, een trouwe getuige die in zijn eigen lijden dat van de Verlosser herbeleeft.<\/p>\n\n\n\n

Waarom Tibaldi: de stijl van Michelangelo<\/h2>\n\n\n\n

De stilistische analyse van Geesten<\/strong> identificeert in de Cla\u00ednese-cyclus de krachtig Michelangelo-manierisme<\/strong> De rijpe stijl van Tibaldi. De krachtige verdraaiing van de lichamen, het monumentale gigantisme van de figuren, de aandacht voor anatomische details en het beheerste pathos van de centrale kruisiging zijn de stilistische kenmerken van een van de kunstenaars die Buonarroti's beeldtaal het best herinterpreteerde in de Lombardische context.<\/p>\n\n\n\n

\n\n
\n\n
\"Particolare\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Detail van de bebaarde beul tijdens de restauratie: de houding is direct afgeleid van Michelangelo's Kruisiging van Petrus in de Paulijnse Kapel. Foto: Ubaldo Castelli.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n
\"Il\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
De bebaarde beul na de schoonmaak: de pose is rechtstreeks overgenomen van Michelangelo's Kruisiging van Petrus in de Pauluskapel in het Vaticaan. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n\n\n

De figuren van Claino - de jonge Johannes met de teruglopende haargrens, de aartsengel Gabri\u00ebl als compositiemodel, de karikaturale, Leonardo-achtige kwaliteit van de profielfiguur in het tweede martelaarschap - roepen herinneringen op aan Perin del Vaga<\/strong> gefilterd door een "Michelangeleske" stabilisatie die Geesten<\/strong> Het gaat terug tot Tibaldi's lange verblijf in Milaan in dienst van Pius IV Medici en Carlo Borromeo. Dit zijn dezelfde jaren waarin Michelangelo, die door het pausdom van de Milanese Pius IV (1559-1565) tot mythisch figuur werd verheven en later werd vereerd door voorvechters van de Contrareformatie zoals Ignatius van Loyola en Carlo Borromeo, het absolute picturale voorbeeld werd voor Figino, Lomazzo, Meda en vele andere kunstenaars uit het merengebied.<\/p>\n\n\n\n

De studie van Geesten<\/strong> Het documenteert ook de\u2019invloed<\/strong> van de Cla\u00ednese-cyclus over direct daaropvolgende kunstenaars: Aurelio Luini<\/strong> Hij cre\u00eberde voor de Milanese kerk van San Vincenzino alle Monache, kort voor 1587, een Eerst<\/em> en een Tweede martelaarschap van Sint Vincentius<\/em> (tegenwoordig respectievelijk in de Pinacoteca di Brera en de Stedelijke Kunstcollecties in het Castello Sforza) die direct gebaseerd zijn op het Tibaldische model. De keten zet zich voort: in 1735 Vincenzo Bellotti<\/strong> zal een canvas cre\u00ebren voor de kerk van de Heiligen Gusmeo en Matteo in Gravedona. Eerste martelaarschap<\/em> tot nu toe werd aangenomen dat het van Luini afkomstig was, maar zoals aangetoond Geesten<\/strong> \u2014 eigenlijk een directe kopie van de Tibaldi van Claino.<\/p>\n\n\n\n

\n\n
\n\n
\"Aurelio\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Aurelio Luini, "Eerste martelaarschap van Sint Vincentius," voorbereidende tekening (Aartsbisschoppelijke Galerij \/ Brera Kunstgalerie): de invloed van Tibaldi's Clainese cyclus. Foto:
Andrea Spiriti<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n
\"Aurelio\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Aurelio Luini, "Het tweede martelaarschap van Sint Vincentius," Stedelijke kunstcollectie in het Castello Sforza in Milaan: de erfenis van Tibald leeft voort. Foto:
Andrea Spiriti<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n\n\n

Tibaldi, Valsolda en Val d'Intelvi: Twee eeuwen artistieke emigratie<\/h2>\n\n\n\n

Pellegrino Tibaldi werd geboren in Puria di Valsolda in 1527<\/strong>. Hij is een illustere zoon van dezelfde vallei die een eeuw later Paolo Pagani (Castello Valsolda, 1655-1716) zou voortbrengen \u2013 een andere grote naam uit de late Lombardische barok, waarover Ceresio5Valli onlangs een nieuw verhaal heeft verteld. Andromeda vastgebonden aan de rots<\/a> tentoongesteld in het Casa Pagani Museum in Castello.<\/p>\n\n\n\n

Maar Tibaldi is geen uitzondering. Valsolda en de naburige Intelvi-vallei<\/strong> \u2014 waar Claino staat en waar de fresco's weer tevoorschijn zijn gekomen \u2014 vormen het hart van een van de belangrijkste culturele fenomenen van de Lombardische kunst tussen de zestiende en achttiende eeuw: de\u2019artistieke emigratie van mensen uit het meer<\/strong>. Generaties architecten, schilders, beeldhouwers, stukadoors en meesterbouwers verlieten deze dorpen om hun kunst te exporteren van Itali\u00eb naar Spanje, van Centraal-Europa naar Polen, Litouwen, Rusland en Zweden, georganiseerd in familiebedrijven die van vader op zoon werden doorgegeven.<\/p>\n\n\n\n

Van de Valsolda<\/strong> gezinnen zoals die aan de linkerkant Goed met elkaar opschieten<\/strong>, i Bellotti<\/strong>, i Fontein<\/strong>, i Merlins<\/strong>, i Ceroni<\/strong>, i Puttini<\/strong>, i Goed<\/strong>, i Kleine gezichtjes<\/strong>, i Lezzeni<\/strong>. Van de Intelvi-vallei<\/strong> een al even dicht netwerk van dynastie\u00ebn: de Kwartel<\/strong> van Laino (waar Giuseppe naar M\u00fcnchen emigreerde en de stichter was van een familie van beroemde Beierse kunstenaars), de Direct<\/strong> altijd afkomstig uit Laino (met Paolo actief in W\u00fcrttemberg en Leopoldo in Ansbach, tegenwoordig centraal in een culturele stedenband met APPACuVI), de Friezen<\/strong> zij Scotti<\/strong> emigreerde naar Duitsland, de Carloni van Scaria<\/strong> \u2014vier generaties van de zeventiende tot de negentiende eeuw, van Pietro Francesco tot Carlo Innocenzo, actief aan de Duitse en Oostenrijkse hoven. Castiglione d'Intelvi was de geboorteplaats. John Good<\/strong>, De eerste van de "Magistri Intelvesi" waarover we berichten hebben, was al actief in de 12e eeuw.<\/p>\n\n\n\n

In dit panorama vertegenwoordigt Tibaldi een monumentale figuur: architect en schilder, actief in Bologna in de jaren 1540, vervolgens in Rome aan de Cappella Paolina in 1550, daarna in Lombardije vanaf 1564 als vertrouwde architect van Pius IV en Karel Borromeo, en ten slotte in Spanje van 1588 tot 1595 om het grote schilderproject van de Patio de la Evangelisten en de Bibliotheek in het Escorial uit te voeren.<\/p>\n\n\n\n

De fresco's van Claino zijn daarom, volgens de chronologie van Geesten<\/strong>, werk uit Tibaldi's volwassenheid<\/strong>, Deze cyclus ontstond tijdens een korte periode waarin de kunstenaar was teruggekeerd naar Valsolda, waarschijnlijk om zijn werk te ordenen ter voorbereiding op zijn vertrek naar Spanje. De cyclus vertoont parallellen met de Lodi San Cristoforo-cyclus, waarbij de "standaardpraktijk aan het meer" van het hergebruiken van ontwerpen wordt gevolgd, en gaat slechts enkele jaren vooraf aan de werken van Escurial.<\/p>\n\n\n\n

De restauratie in uitvoering: selectieve ontzouting, chemische gels en Er:YAG-laser.<\/h2>\n\n\n\n

Vanaf vandaag (voorjaar 2026) is de restauratie Het is nog niet af.<\/strong>. Onder de handen van Eliana Tovagliaro<\/strong> Complexe, dramatische figuren komen geleidelijk aan tevoorschijn, op sommige plaatsen perfect bewaard gebleven en op andere tot fragmenten gereduceerd. Voor de restaurateur presenteert de cyclus een uitzonderlijk complexe stratigrafie, het resultaat van overlappende ingrepen tussen de negentiende en de twintigste eeuw: naast de Uitwasbare gele temperaverf met een imitatie marmer effect.<\/strong> (ongeveer vijftig tot zestig jaar geleden gelegd, millimeterdikte), de originele beeldfilm wordt bedekt door lagen pleister<\/strong>, uit resten van raamvullers<\/strong>, van puree<\/strong> negentiende-eeuwse producten op basis van oli\u00ebn en wassen, die nu zijn afgebroken tot oxalaatkorsten. kalkverf overschilderen<\/strong> van blauwe luchten.<\/p>\n\n\n\n

\u201c"Ik vermoed dat deze zeer waardevolle schilderijen van ons simpelweg zijn afgedekt als alternatief voor een conservatieve restauratie, als oplossing voor de achteruitgang."\u201d<\/em><\/p>Eliana Tovagliaro<\/strong>, over de redenen voor de sluierdracht in de twintigste eeuw<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Een technische interpretatie die de eerste instinctieve vraag van elke bezoeker op zijn kop zet \u2014 Waarom zou iemand in vredesnaam een Tibaldi verbergen?<\/em> \u2014het herstellen naar de dimensie van de conserveringspraktijk: in een tijdperk waarin moderne wetenschappelijke restauratie nog geen wijdverspreide praktijk was op kleinere bouwplaatsen, leek het bedekken van een beschadigd fresco wellicht de minst traumatische oplossing.<\/p>\n\n\n\n

De toegepaste methode door Servettenmaker<\/strong> het is de selectieve ontkleuring<\/strong>, millimeter voor millimeter gekalibreerd. De verwijdering vindt plaats door afwisselend mechanische technieken (scalpels, microbeitels), waterige gels met een gecontroleerde pH (agar, carbopol, gellan) en \u2013 in de meest hardnekkige gebieden, met name bij de kalkverf op de hemel \u2013 de Er:YAG-laserreiniging<\/strong> Met een golflengte van 2940 nm, geoptimaliseerd voor het lichter maken van carbonaat- en oxaalzuurkorsten zonder extra vocht toe te voegen. De waterinfiltratie die de muur in het linkerpaneel tussen 2022 en 2024 ernstig had beschadigd, werd gestopt door de ingreep aan de daken, goten en regenpijpen, die in juli 2025 werd afgerond.<\/p>\n\n\n\n

\"Saggio\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button>
Stratigrafische analyse: de laag gele tempera uit de 20e eeuw, de laag wit pleisterwerk en het oorspronkelijke pleisterwerk met schilderingen uit de 16e eeuw zijn zichtbaar. Foto:
Eliana Tovagliaro<\/strong>.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

De restauratie van de schilderijen maakt deel uit van een groter renovatieproject van de kerk van San Vincenzo Martire, dat al gedeeltelijk is voltooid dankzij de bijdrage van Regio Lombardije<\/strong> voor de gevel en de Italiaanse bisschoppenconferentie<\/strong> voor de gevel van het gebouw. Maar de voltooiing van de restauratie van de fresco's \u2013 inclusief gespecialiseerde diagnostische analyses (microstratigrafie van gepolijste secties, SEM-EDS, micro-FTIR) die essentieel zijn voor het aanpakken van de resterende, meer resistente pleisterlagen \u2013 vereist specifieke financiering.<\/p>\n\n\n\n

APPACuVI: de motor van ontdekking<\/h2>\n\n\n\n

Onder de initiatiefnemers van het onderzoek naar, de restauratie van en de waardering van de cyclus, is een prominent figuur APPACuVI<\/strong>, de Vereniging voor de Bescherming van het Artistieke en Culturele Erfgoed van de Intelvi-vallei. Opgericht in 1973<\/strong> Met als doel het bevorderen en financieren van restauraties van het artistieke erfgoed van de vallei, is het tegenwoordig de culturele referentievereniging van de Lario-Intelvese Berggemeenschap, met hoofdkantoor in Palazzo Scotti in Laino en onder voorzitterschap van Marco Ausenda<\/strong>. Zijn Wetenschappelijk directeur<\/strong> Het is de professor. Andrea Spiriti<\/strong>, die de toeschrijving van de Cla\u00ednese-cyclus ondertekende.<\/p>\n\n\n\n

De vereniging opereert op drie complementaire fronten: de restauratiefinanciering<\/strong>, de wetenschappelijk onderzoek<\/strong> (waarvan het boek over Tibaldi een exemplarisch voorbeeld is, voortkomend uit de conferentie over mani\u00ebrisme in de Intelvi-vallei in 2023), en de culturele verspreiding<\/strong> via conferenties, studiereizen in de voetsporen van de Artists of the Lakes, begeleide bezoeken aan het gebied, publicaties en het kwartaalblad De stem van APPACuVI<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Dankzij deze combinatie van gedegen onderzoek, inspanningen op het gebied van natuurbehoud en institutionele samenwerking, is de ontdekking in 2022 snel uitgegroeid van een lokale vondst tot een gebeurtenis van nationaal belang.<\/p>\n\n\n\n

Steun het herstel van de Tibaldi-cyclus.<\/h3>\n\n\n\n

Wie een concrete bijdrage wil leveren aan de voltooiing van de picturale restauratie van Tibaldi's fresco's in Claino, kan dit doen via bankoverschrijving naar de rekening van de vereniging:<\/p>\n\n\n\n